‘Het koud hebben past helaas bij een chronische ziekte’
Ze merkt niet dat patiënten in de winter vaker bellen dan in de zomer, zegt Ingrid Verheul, verpleegkundig specialist in het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein. Maar ‘s winter komt de temperatuur wel vaker ter sprake in de spreekkamer. ‘Ik heb het vaak zo koud’, hoort ze dan. Natuurlijk geeft ze dan advies, maar ze moet ook uitleggen dat het helaas past bij een chronische ziekte zoals PH of hartfalen.
Patiënten vertellen dat ze thuis de verwarming op 20 tot 24 graden hebben, zegt Ingrid. ‘Zelf hebben ze het dan nog niet warm, terwijl hun partner loopt te zweten.’ Voor zover ze weet levert dat overigens niet echt problemen op in relaties. Al snapt ze goed dat het voor de partner niet altijd fijn is. ‘Het is heel vervelend dat PH-patiënten het vaak koud hebben. Maar de meeste mensen kunnen het goed accepteren en nemen het zoals het is.’
Wat Ingrid en haar collega’s kunnen doen, is geruststellen (‘dat je het koud hebt is niet raar, het hoort erbij’) en adviezen geven. Ze noemt het drinken van warme dranken (‘neem wel altijd je vochtbeperking in acht’), het gebruik van een elektrische deken of een kruik, en het dragen van thermo-ondergoed, thermosokken en de vaak genoemde laagjes.
Verkoudheid
Patiënten met pulmonale hypertensie hebben een kwetsbare gezondheid. Het is altijd verstandig om daar rekening mee te houden, zegt Ingrid, maar zeker in de winter en het griepseizoen. ‘Is iemand in je omgeving ziek of verkouden, houd dan afstand. Je bent gewoon vatbaarder en kunt ook flink ziek worden van een normale verkoudheid. Ook het herstel van zo’n verkoudheid duurt langer dan bij gezonde mensen. Bij PH-patiënten kunnen verkoudheidsklachten wel zes tot negen weken aanhouden.’ Ze zegt er tegelijk bij dat je het niet altijd kunt voorkomen. ‘Wees je bewust van je kwetsbare gezondheid, maar blijf vooral wél gewoon je leven leiden.’
Accepteren
Wat Ingrid ook altijd adviseert, is om te blijven bewegen. Ook ’s winters in de buitenlucht. ‘Daar wordt je lichaamstemperatuur weer iets hoger van. Doe desnoods een sjaal voor je mond en neus, om ervoor te zorgen dat de kou je niet de ademt beneemt.’ Voor de meeste PH-patiënten zou het fijn zijn als de buitentemperatuur altijd zo tussen de 15 en de 18 graden zou zijn, zegt ze. Omdat we dat nu eenmaal niet in de hand hebben, hoopt ze dat patiënten zoveel mogelijk proberen te accepteren dat het is zoals het is. Want ze realiseert zich dat alle tips en adviezen uiteindelijk ‘lapmiddelen’ zijn. ‘We kunnen het probleem van de kou helaas niet oplossen.’
Tekst: Anita Harte – Fullquote